Brussel op consultatie: van uitdagingen in geestelijke gezondheid naar concrete handvatten
Hoe staat het met de geestelijke gezondheid van de Brusselaar? En vooral: waar kunnen zorg- en welzijnsprofessionals terecht wanneer iemand psychische ondersteuning nodig heeft? Tijdens ons webinar Brussel op consultatie: Geestelijke gezondheid onder de loep gingen een 190-tal ingeschreven deelnemers samen met Brusano, CAW Brussel en de HerstelAcademie op zoek naar antwoorden.
Brussel: een complexe context
Brussel is een diverse grootstad, en kent een grote sociaaleconomische kwetsbaarheid. Tijdens het webinar schetste Brusano die Brusselse realiteit: 58% van de Brusselaars heeft een positief welbevinden, terwijl tegelijk een kwart psychische problemen ervaart. Ook de hoge werkloosheid en complexe situaties op verschillende levensdomeinen kunnen mentale stress in de hand werken.
Taal- en cultuurverschillen maken de Brusselse context nog complexer. Zorgvragen staan bovendien zelden helemaal op zichzelf. Problemen rond wonen, werk, relaties, financiën, gezondheid of sociaal contact kunnen op elkaar ingrijpen. Net daarom is multidisciplinaire samenwerking belangrijk.
Maar waar kan je als zorg- of welzijnsprofessional terecht wanneer je merkt dat iemand extra ondersteuning nodig heeft?
De weg vinden in het Brusselse aanbod
Het aanbod in Brussel is groot, maar daardoor niet altijd eenvoudig te overzien. Verschillende overzichten helpen je om gericht op zoek te gaan naar passende ondersteuning:
- Brusano: overzicht van het Brusselse aanbod rond geestelijke gezondheid
- Brussels Platform voor Geestelijke Gezondheid: overzicht van diensten en voorzieningen
- CAW Brussel: hulp- en ondersteuningsaanbod van CAW Brussel
Ook de helpdesks van de 5 hulp- en zorgzones kunnen helpen zoeken naar de juiste organisatie of professional voor een concrete situatie.
Tijdens het webinar werd aan de hand van casussen duidelijk dat de juiste ondersteuning sterk afhangt van de persoon en zijn of haar context. Soms is gespecialiseerde psychologische zorg nodig. In andere situaties kan ondersteuning rond het sociale netwerk, zingeving, zelfzorg of andere levensdomeinen een belangrijk deel van het antwoord vormen.
CAW Brussel: breed kijken naar de hulpvraag
CAW Brussel bevindt zich in de eerste lijn en biedt ondersteuning bij een breed spectrum aan welzijnsvragen. Denk aan rouw, relationele moeilijkheden, stress en angst, geweld, identiteit of integratie. Bij ernstigere problematieken verwijst het CAW door naar meer gespecialiseerde hulp.
Een belangrijk uitgangspunt is om verder te kijken dan de hulpvraag alleen. CAW Brussel besteed ook aandacht aan bv. intergenerationele en culturele invloeden, conflicthantering, probleemverheldering, …
Ook wanneer een ouder wordt begeleid, blijft het belangrijk om oog te hebben voor het kind. De Kindreflex biedt daarbij een methodiek om het welzijn van kinderen mee in beeld te brengen.
De casussen tijdens het webinar maakten die brede blik heel concreet: werken aan geestelijke gezondheid kan bijvoorbeeld ook bestaan uit inzetten op zelfzorg en zingeving of opnieuw een sociaal netwerk uitbouwen.
Herstel draait niet alleen om klachten
De HerstelAcademie vertrekt nog vanuit een andere invalshoek. Ze biedt laagdrempelige cursussen en activiteiten rond mentaal welzijn, veerkracht en psychisch herstel, waarbij ontmoeting, ervaringskennis en hoop centraal staan.
De cursussen worden samen begeleid door een professional en een ervaringsdeskundige en leggen sterk de nadruk op samen leren. Dat maakt de ervaringsdeskundige als het ware ook tot een ‘hoopverlener’: iemand die vanuit de eigen ervaring laat zien dat herstel en verandering mogelijk zijn.
Herstel is daarbij geen rechte weg en beperkt zich niet tot het verminderen van psychische klachten. Het raakt verschillende levensdomeinen: relaties, vrije tijd, zingeving, opnieuw beslissingen durven nemen of verantwoordelijkheid opnemen voor het eigen leven.
Een van de kaders waarmee binnen herstelgericht werken wordt gewerkt, is CHIME. De letters verwijzen naar Connectedness (verbondenheid), Hope and optimism (hoop en optimisme), Identity (identiteit), Meaning in life (betekenis) en Empowerment (grip op het eigen leven).
Een boodschap uit het webinar die daarbij bleef hangen: hoop onderhouden betekent ook aandacht blijven schenken aan wat voor jou belangrijk is.
Verder op weg in de geestelijke gezondheidszorg
Wil je na het webinar zelf verder op zoek naar ondersteuning, een geschikte doorverwijzing of meer achtergrondinformatie? Gebruik dan zeker de overzichten van de verschillende Brusselse organisaties.
Volg je hierrond liever een vorming? Kijk dan zeker op het ‘Overzicht van de ondersteuningsvoorzieningen voor geestelijke gezondheid (BXL)‘ van Brusano. Huis voor Gezondheid kan je hierover ook steeds aanspreken en we maken regelmatig het vormingsaanbod van partners, o.a. over geestelijke gezondheid, bekend via onze kanalen.
Onthoud vooral: je hoeft als professional niet alle antwoorden of het volledige Brusselse aanbod zelf te kennen. Weten waar je terechtkunt en samenwerken over disciplines en organisaties heen, is minstens even belangrijk.